XML English Abstract Print


بخش تحقیقات علوم زراعی- باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران.
چکیده:   (127 مشاهده)
چکیده مبسوط
مقدمه و هدف: پنبه (Gossypium spp.) از مهمترین محصولات کشاورزی در جهان به شمار می‏آید و از جمله گیاهان  زراعی است که ارتباط بین دو بخش کشاورزی و صنعت را فراهم نموده و نقش بسیار با ارزشی در اقتصاد کشورها ایفا می‏نماید. اهداف این پژوهش شامل بررسی تنوع صفات زراعی و مورفولوژیک، تشخیص صفات موثر بر عملکرد وش و نهایتا گروه‌بندی ارقام پنبه تتراپلوئید کشور بود.
مواد و روش‌ها: 40 ژنوتیپ مختلف پنبه شامل ارقام تجاری، وارداتی و دورگ در سال زراعی 96-1395 در مزرعه ایستگاه تحقیقات کشاورزی کاشمر در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار کشت و بررسی شدند. صفات تعداد غوزه باز و بسته، قطر طوقه، عملکرد چین اول، عملکرد چین دوم، عملکرد کل، وزن غوزه، تعداد غوزه، تعداد و طول شاخههای رویا و زایا، ارتفاع بوته و زودرسی محصول اندازهگیری شدند.
یافته‌ها: با توجه به نتایج آمار توصیفی، صفات تعداد غوزه باز و بسته، عملکرد وش، زودرسی و وزن غوزه بیشترین دامنه و ضریب تغییرات را به خود اختصاص دادند که نشان دهنده تنوع فنوتیپی این صفات در ژنوتیپ‌های مورد مطالعه بود. تجزیه خوشه‌ای از لحاظ صفات مورد مطالعه، ژنوتیپ‌ها را در سه گروه اصلی قرارداد. به منظور بررسی صحت گروه‌بندی تجزیه خوشه‌ای، از  تابع تشخیص نیز استفاده شد. نتایج تابع تشخیص نیز نشان داد که ژنوتیپ‌ها به درستی گروه‌بندی شده‌اند و میزان موفقیت تابع تشخیص در شناسایی گروه‌ها زیاد بود که به ترتیب 89/3، 100 و 71/4 درصد از ژنوتیپ‌ها در گروه‌های خود به درستی گروه‌بندی شده‌اند. همچنین بر  اساس نتایج تابع تشخیص کانونیک مهمترین صفات تاثیر گذار بر عملکرد وش ژنوتیپ‌های پنبه، شامل درصد زودرسی، تعداد غوزه بسته و وزن غوزه بودند. هر دو روش تجزیه خوشه‌ای و تابع تشخیص ژنوتیپ‌های مورد بررسی را در سه گروه مجزا قرار دادند به نحوی که نتایج تابع تشخیص نشان داد که ژنوتیپ‌ها در روش تجزیه خوشه‌ای به درستی گروه‌بندی شده‌اند  ژنوتیپ‌های گروه 1 که شامل 28 ژنوتیپ بود، کمترین میانگین ارتفاع بوته را به خود اختصاص داد و به همراه گروه 2 دارای کمترین میانگین تعداد غوزه بسته نیز بود. همچنین ژنوتیپ‏های گروه اول و گروه دوم دارای بیشترین میانگین عملکرد وش و زودرسی بودند.  از طرفی گروه دوم که 5 ژنوتیپ را در بر می‌گرفت، کمترین میزان میانگین صفات وزن غوزه و درصد کیل را دارا بود.
نتیجه‌گیری: براساس مجموع نتایج، انتخاب ژنوتیپ‌های گروه اول برای برنامه‌های به‌نژادی در جهت افزایش عملکرد وش از طریق صفات وزن غوزه، زودرسی و درصد کیل می‌تواند ما را در رسیدن به این هدف یاری کند.

 
     
نوع مطالعه: كاربردي | موضوع مقاله: اصلاح نباتات
دریافت: 1399/9/18 | ویرایش نهایی: 1401/5/15 | پذیرش: 1400/9/9

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به پژوهشنامه اصلاح گیاهان زراعی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2022 CC BY-NC 4.0 | Journal of Crop Breeding

Designed & Developed by : Yektaweb