دوره 10، شماره 25 - ( بهار 1397 1397 )                   جلد 10 شماره 25 صفحات 118-128 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Afshari R, Sabouri A, Esfahani M, Kafi Ghasemi A. Investigation of Morphological, Yield and Yield Components of Aerobic and Lowland Rice Genotypes (Oryza sativa L.) Under Normal and Drought Stress Conditions. jcb. 2018; 10 (25) :118-128
URL: http://jcb.sanru.ac.ir/article-1-668-fa.html
افشاری رضا، صبوری عاطفه، اصفهانی مسعود، کافی قاسمی علی. ارزیابی صفات موفولوژیک، عملکرد و اجزای عملکرد ژنوتیپ‌های برنج (Oryza sativa L.) هوازی و غرقابی در شرایط تنش خشکی و نرمال. پژوهشنامه اصلاح گیاهان زراعی. 1397; 10 (25) :118-128

URL: http://jcb.sanru.ac.ir/article-1-668-fa.html


دانشگاه گیلان
چکیده:   (569 مشاهده)

با توجه به اهمیت تنش خشکی به­عنوان مهم­ترین عامل محدودکننده تولید برنج در دنیا، شناسایی ژنوتیپ­های متحمل به تنش خشکی می­تواند یک راهکار ارزشمند برای مقابله با کم آبی باشد. در پژوهش حاضر 53 ژنوتیپ برنج متشکل از 31 رقم هوازی و 22 رقم غرقابی بومی در دو محیط تنش کم آبی و  نرمال در منطقه سنگر رشت در ایران در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار کشت شدند. تعداد 18 صفت  مختلف  شامل صفات مورفولوژیک، عملکرد و اجزای عملکرد ارزیابی شدند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که برای تمامی صفات، اختلاف بین ژنوتیپ­ها در سطح احتمال یک درصد معنی­دار بود که نشان‌دهنده تنوع بالا و واکنش­های متفاوت ژنوتیپ­ها در دو محیط بود. تجزیه خوشه­ای ژنوتیپ­ها را در هر کدام از شرایط در سه گروه تقسیم­بندی کرد. در شرایط بدون تنش، گروه دوم با 21 ژنوتیپ که شامل 14 ژنوتیپ برنج هوازی و 7 رقم غرقابی بود، از لحاظ صفات عملکرد دانه، وزن کل خوشه­ها و خوشه ساقه اصلی، تعداد دانه کل و دانه بارور، میانگین بالاتر از سایر ژنوتیپ­ها داشتند. در شرایط تنش خشکی، مطلوب­ترین ژنوتیپ­ها در گروه دوم واقع شدند. در این گروه که شامل 19 ژنوتیپ هوازی و 4 رقم غرقابی بود از لحاظ صفات مرتبط با عملکرد ازجمله وزن کل خوشه­ها، وزن خوشه ساقه اصلی، عملکرد دانه، وزن خشک بوته، وزن هزاردانه، تعداد دانه کل و دانه بارور برتر از سایر گروه­ها ظاهر شدند. در مجموع 11 ژنوتیپ هوازی و 2 رقم غرقابی (درفک و گوهر) در هر دو شرایط  نرمال و تنش خشکی در گروه برتر از لحاظ عملکرد دانه و اجزای عملکرد واقع شدند.

واژه‌های کلیدی: برنج، تجزیه خوشه‌ای، تنش خشکی، صفات
متن کامل [PDF 576 kb]   (216 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: اصلاح نباتات
دریافت: ۱۳۹۵/۹/۱۳ | ویرایش نهایی: ۱۳۹۸/۸/۱۱ | پذیرش: ۱۳۹۵/۱۲/۱۷ | انتشار: ۱۳۹۷/۴/۱۷

فهرست منابع
1. Belder, P., B.A.M. Bouman, J.H.J. Spiertz, S. Peng, A.R. Castaneda and R.M. Visperas. 2005. Crop performance, nitrogen and water use in flooded and aerobic rice. Journal of Plant and Soil, 273: 167-182. [DOI:10.1007/s11104-004-7401-4]
2. Bouman, B.A.M., S. Peng, A.R. Castaneda and A.M. Visperas. 2005. Yield and water use of irrigated topical aerobic rice systems. Agricultural Water Management, 74: 87-105. [DOI:10.1016/j.agwat.2004.11.007]
3. Bouman, B.A.M., Y. Xiaoguang, W. Huaqi, W. Zhiming, Z. Junfang, W. Changgui and C. Bin. 2002. Aerobic Rice (Han Dao): A new way of growing rice in water short areas. Proceedings of the 12th ISCO Conference, May, Beijing, 26-31.
4. Dixit, Sh., A. Singh and A. Kumar. 2014. Rice Breeding for High Grain Yield under Drought: A Strategic Solution to a Complex Problem. International Journal of Agronomy, 1-15 pp. [DOI:10.1155/2014/863683]
5. Emam, E. 2007. Careal Production. Shiraz University Press, 190 pp (In Persian).
6. Erfani, F., M. Shokrpour, A. Momeni and A. Erfani. 2013. Evaluation of drought tolerance in rice varieties using yield-based indices at vegetative and reproductive stage. Sustainable Agriculture and Production Science, 4: 135-148 (In Persian).
7. Farshadfar, E. 1998. Application of Quantitative Genetics in Plant Breeding (Vol 1). Razi University Press, 528 pp (In Persian).
8. Guimarães, C.M., A. Pereirade Castro, L.F. Stone and J. Pereira de Oliveira. 2016. Drought tolerance in upland rice: identification of genotypes and agronomic characteristics. Acta Scientiarum, 38: 201-206. [DOI:10.4025/actasciagron.v38i2.27164]
9. Ibrahim, S.M., A. Ramalingam and M. Subramanian. 1990. Path analysis of rice grain yield under rainfed lowland conditions. IRRN, 15: 11 pp.
10. Lafitte, R.H., B. Courtois and M. Arraudeau. 2002. Genetic improvement of rice in aerobic systems: progress from yieled to genes. Field Crops Research, 75: 171-190. [DOI:10.1016/S0378-4290(02)00025-4]
11. Mehetre, S.S., C.R. Mahajan, P.A. Patil, S.K. Lad and P.M. Dhumal. 1994. Variability, heritability, correlation, path analysis and genetic divergence studies in upland rice. International Rice Research Notes, 19: 8-10.
12. Moumeni, A. 2014. Study on possibility of changing rice cultivation system from irrigation to aerobic condition in Mazandaran province. Electronic Journal of Crop Production (EJCP), 6: 215-228 (In Persian).
13. Nagalla, A.D., D.V. Jayatilake, V. Herath, L.D.B. Suriyagoda and H.A.M. Wickramasinghe. 2016. Clustering of Selected Sri Lankan Rice (Oryza sativa L.) Cultivars Based on Plant Architecture and Evaluation of Their Association to Relative Water Content under Drought. Tropical Agricultural Research, 28: 100-106. [DOI:10.4038/tar.v28i1.8186]
14. Raiesi, T., A. Sabouri and H. Sabouri. 2016. Investigation of discriminant between aerobic and Iranian rice based on tolerance to drought stress at germination stage using discrimination function analysis. Cereal Research, 5: 311-326.
15. Rezai, A. 2008. Concepts of Probability and Statistics. Mashhad Publishing Co, 444 pp (In Persian).
16. Rigi, H., Gh. Mohamadi-Nejad and H. Sabouri. 2012. Evaluation of Low Irrigation on yield and yield components of different Aerobic rice genotypes in Nikshahr. March 1-2. The 6th National Conference on new ideas in Agriculture, IAU of Khorasgan, Khorasgan branch, Isfahan, Iran, 1-6 pp (In Persian).
17. Safaei Chaeikar, S., B. Rabiei, H. Samizadeh and M. Esfahani. 2008. Evaluation of tolerance to terminal drought stress in rice (Oryza sativa L.) genotypes. Iranian Journal of Crop Sciences, 9: 315-331.
18. Singh, V.P., R.K. Singh, B.B. Singh and R.S. Zeigler. 1996. Physiology of Stress Tolerance in Rice: Proceedings of the International Conference on Stress Physiology of Rice, 28 Feb-5 March 1994, Lucknow, U.P., India, 239 pp.
19. Surek, H. and N. Beer. 2003. Correlation and path coefficient analysis for some yield related traits in rice (Oryza sativa L.). Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 27: 77-83
20. Talwar, S.N. 1976. Selection index for grain yield and its contributing characters in parietal collection of rice. Indian Agriculture Journal, 20: 35-37.
21. Thu Ha, P.T., D.T. Khang, P.T. Tuyen, L.T. Minh, T.N. Minh, N. Thi Lang, B.C. Buu and T.D. Xuan. 2016. Correlation among agro-morphological variation and genetic diversity of rice (Oryza sativa L.) under drought stress. International Letters of Natural Sciences, 58: 42-53. [DOI:10.18052/www.scipress.com/ILNS.58.42]
22. Tuong, T.P. and B.A.M. Bouman. 2003. Rice production in water-scarce environments. In: Kijne, J.W, R. Barker, D. Molden, (editors), Water Productivity in Agriculture: Limits 14 and Opportunities for Improvement. CABI Publishing, UK, 53-67. [DOI:10.1079/9780851996691.0053]
23. Venkateswarlu, B., B.S. Vergara, F.T. Parao and R.M. Visperas. 1986. Enhancing grain yield potentials in rice by increasing the number of high density grains. Philippine Journal of Crop Science, 11: 145-152
24. Venuprasad, R., H.R. Lafitte and G.N. Atlin. 2007. Response to direct selection for grain yield under drought stress in rice. Crop Science, 47: 285-293. [DOI:10.2135/cropsci2006.03.0181]
25. Vial, L.K. 2007. Aerobic and Alternate-wet-and-dry (AWD) Rice Systems. Nuffield Australia publishing. Griffith NSW Australia, 26-80.
26. Wang, H.Q. and S.X. Tang. 2000. Upland rice production and breeding in China: it's past, today and future. In: Upland Rice Research Consortium Review and Synthesis Meeting and Aerobic Rice Workshop, 7-8 September 2000, International Rice Research Institute, Los Banos, Philippines,1-5 pp.
27. Wang, H.Q., B.A.M. Bouman, D.L. Zhao, C.G. Wang and P.F. Moya. 2002. Aerobic rice in northern China: opportunities and challenges, p. 143-154, In: Bouman, B.A.M. et al., eds. Water-wise-rice production. Proceedings of the international workshop on water-wise rice production, Aprill 2002, Los Banos, Philippines. International Rice Research Institue, Los Banos, pp: 8-11.

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


کلیه حقوق این وب سایت متعلق به پژوهشنامه اصلاح گیاهان زراعی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2019 All Rights Reserved | Journal of Crop Breeding

Designed & Developed by : Yektaweb