fa بررسی برخی از صفات کمی ژنوتیپ‌های وارداتی گلرنگ (Carthamus tinctorius L.) با استفاده از آنالیزهای چند متغیره در منطقه ساری اصلاح نباتات، بیومتری اصلاح نباتات، بیومتری پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><strong>توسعه منابع ژرم پلاسم از طریق واردات ژنوتیپ&rlm; های جدید می &rlm;تواند کارایی برنامه &rlm;های اصلاحی گلرنگ </strong><strong>(</strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">Carthamus tinctorius </span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">L.</span></span></strong><strong>) </strong><strong>را بهبود بخشد. در این راستا 82 ژنوتیپ گلرنگ وارداتی در ایستگاه تحقیقاتی شرکت توسعه کشت دانه &rlm;های روغنی شهرستان ساری در سال زراعی 94-1393 در قالب طرح بلوک کامل تصادفی مورد ارزیابی قرار گرفتند. در این آزمایش شش صفت زراعی مهم و مرتبط با عملکرد دانه بررسی گردید. در این مطالعه جهت مدل&rlm; سازی رگرسیون گام‌به‌گام از رویه </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">PROC MIXED</span></span></strong><strong>&nbsp; و </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">PROC GLM</span></span></strong><strong>، تجزیه به مؤلفه&rlm; های اصلی با استفاده از </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">PROC IML</span></span></strong><strong> انجام گرفت. نتایج حاصل از تجزیه به مؤلفه‌های اصلی نشان داد که دو متغیر عملکرد دانه و وزن هزار&rlm;دانه ضرایب بالاتری در ترکیب خطی مؤلفه اول داشتند. همچنین مشخص گردید که مجموع سه مؤلفه اول 68 درصد تغییرات را توجیه نموده است. ضرایب رگرسیونی متغیرهای تعداد دانه در طبق و وزن هزار&rlm;دانه به ترتیب در سطح آماری پنج و یک درصد معنی&rlm; دار شد که نشان می دهد این دو متغیر نقش مؤثری در افزایش عملکرد دانه دارند. در روش رگرسیون گام‌به‌گام تعداد دانه در طبق و وزن هزار دانه در مدل باقی ماندند و در نتیجه ارتباط معنی&rlm; داری با عملکرد دانه داشتند. جهت افزایش عملکرد دانه در گلرنگ</strong> <strong>رسیدن به</strong> <strong>ژنوتیپ&rlm; های</strong> <strong>پر</strong> <strong>محصول</strong> <strong>با استفاده از</strong> <strong>ژرم &rlm;پلاسم&rlm; های</strong> <strong>مورد</strong> <strong>استفاده</strong> <strong>در برنامه</strong> <strong>اصلاحی صفات</strong> <strong>&nbsp;مورد بررسی در این تحقیق می&rlm; توانند مورد توجه قرار گیرد.</strong><br> &nbsp;</span></div> Development of germplasm resources through importing new genotypes could improve the efficiency of safflower (<em>Carthamus tinctorius</em> L.) breeding programs. During 2014-2015 season, 82 imported safflower genotypes were evaluated in randomized complete block design at the research station of ORDC (Oilseeds Research & Development Company) in Sari. In this plan, six important quantitative traits related to grain yield were recorded for all genotypes. For modeling of stepwise regression PCA (Principal components analysis) were analyzed by PROC MIXED, PROC GLM and PROC IML methods, respectively. The results of PCA showed that grain yield and thousand grain weight components were correlation in linear combination. It was found 68% of the total variation justified with the three first components. The regression coefficients were significant for grain number per head and thousand grain weights at 1% and 5%, respectively indicating that these two mentioned traits had an effective role on increasing grain yield. The number of grain per pod and thousand grain weights remained in the model of Stepwise regression and for showed a signification with grain yield. Therefore, for increasing grain yield in breeding programs and producing high potential genotypes, the studied traits would be of great importance.<br> &nbsp; رگرسیون گام‌به‌گام, تجزیه به مؤلفه ‌های اصلی, مدل‌سازی, معیار اطلاعات آکائیک, معیار اطلاعات بیزین- شوارتس AIC, BIC, Modeling, Principal component analysis, Stepwise regression 162 170 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-741-1&slc_lang=fa&sid=1 Ali Mirabadi علی زمان میرآبادی alizaman2006@gmail.com 10031947532846009322 10031947532846009322 No Oilseeds Research and Development Company, Tehran, Iran شرکت توسعه کشت دانه های روغنی Mostafa Haghpanah مصطفی حق پناه masoudhgh@gmail.com 10031947532846009323 10031947532846009323 No Oilseeds Research and Development Company, Tehran, Iran شرکت توسعه کشت دانه های روغنی Kambiz Foroozan کامبیز فروزان kforoozan@yahoo.com 10031947532846009324 10031947532846009324 No Oilseeds Research and Development Company, Tehran, Iran شرکت توسعه کشت دانه های روغنی sajad talaeei سجاد طلایی sajadtalaee@yahoo.com 10031947532846009325 10031947532846009325 Yes Oilseeds Research and Development Company, Tehran, Iran شرکت توسعه کشت دانه های روغنی