fa شناسایی نشانگر RAPD پیوسته با صفات مورفولوژیک و تعیین ساختار جمعیت در ارقام کتان زراعی (Linum usitatissimum L.) اصلاح نباتات، بیومتری اصلاح نباتات، بیومتری پژوهشي Research &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <strong><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">Linum</span></span></span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> بزرگترین جنس از خانواده </span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">Linaceae</span></span></span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> می&shy;باشد که نزدیک به 230 گونه دارد. این گیاه از لحاظ تولید فیبر به&shy;عنوان سومین گیاه زراعی در جهان تلقی می&shy;شود</span></span></span></strong><strong><span style="color:#984806;"><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">به منظور شناسایی نشانگرهای مرتبط با صفات ارتفاع بوته، وزن کپسول در بوته، وزن ساقه فرعی، تعداد کپسول ساقه&shy;های فرعی، تعداد کپسول ساقه اصلی، طول ساقه اصلی، طول ساقه فرعی، وزن هزار دانه، شمار کپسول در بوته، عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیکی و شاخص برداشت در ارقام مختلف کتان زراعی، از نشانگرهای </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">RAPD</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> استفاده شد. 13 آغازگر مورد استفاده، 169 مکان در 10 رقم کتان زراعی تولید کردند. میانگین تعداد مکان&shy;ها 13 مکان برای هر آغازگر بدست آمد. میانگین میزان اطلاعات چند شکل (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">PIC</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">) برای آغازگرها 16/0 و از 05/0 (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">OPA-03</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">) تا 29/0 (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">OPD-03</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">) متغیر نشان داد. تجزیه خوشه&shy;ای بر اساس نشانگر </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">RAPD</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> به روش </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">Neihbour-Joining</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> و ضریب </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">Number of difference</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">، ارقام را به دو گروه منتسب کرد، که با توزیع و گروه&shy;بندی جغرافیایی ارقام مورد مطالعه تطابق داشت. در ضمن نتایج حاصل از تجزیه خوشه&shy;ای در تجزیه به مولفه&shy;های اصلی نیز تأیید شد. میزان 2=</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">K</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> برای گروه&shy;بندی دندروگرام در بررسی ساختار جمعیت با استفاده از مدل بیزی بدست آمد. برای شناسایی نشانگرهای مثبت مرتبط با صفات مورفولوژیک، تجزیه رگرسیون گام&shy;به&shy;گام بین داده&shy;های مولکولی به عنوان متغیرهای مستقل و صفات مورفولوژیک به&shy;عنوان متغیرهای وابسته انجام گرفت. آغازگرهای </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">OPD-03</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> و </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">OPD-05</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> با هر دو صفت وزن هزار دانه و تعداد ساقه فرعی مرتبط بودند. با توجه به اینکه همه مکان&shy;های مورد مطالعه بجز </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">OPB-04</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> روی صفات مورد مطالعه موثر بودند، بنابراین احتمال دارد بتوان از این مکان&shy;ها همراه با اطلاعات مربوط به صفات مورفولوژیک در اصلاح کتان جهت شناسایی والدین مناسب برای تهیه جمعیت&shy;های در حال تفرق و تولید ارقام هیبرید استفاده کرد.</span></span></strong> <em>&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Linum</em> is the largest genus of the <em>Linaceae</em> family comprising nearly 2030 species. Flax (<em>Linum usitassimum</em> L.) is the third largest natural fiber crop in the world. In the present study, RAPD marker were employed to identify informative markers associated with traits such as plant high, weight of capsules per plant, weight branch, capsules number of branches, capsules of the main stem, stem length, branch length, number of branches, thousand seed weight, number of capsules per plant, seed yield, biological yield and harvest index in flax cultivars. Thirteen RAPD primers amplified 169 loci among 10 flax cultivars, with an average of 13 loci per primer. Polymorphic information content (PIC) ranged from 0.05 (OPA-03) to 0.29 (OPD-03), with an average of 0.16. Cluster analysis based on molecular data assigned the genotypes into two groups, which coincided to geographic distribution. Cluster analysis result was confirmed by principal components analysis. Population structure analysis using model-based Bayesian confirmed the K=2, as the reliable value for the number of clusters. Stepwise regression analysis between molecular data as independent variables, and morphological data as dependent variables was performed to identify informative markers associated with the studied traits. Loci OPD-03 and OPD-05 were associated with both thousand seed weight and number of branches. Since all used RAPD loci except OPB-04 showed significant association with the studied traits, therefore, it is possible to use these primers along with morphological traits in flax breeding programs for identification of suitable parents to produce mapping populations and hybrid varieties. تجزیه ارتباط, تجزیه به مولفه های اصلی, صفات مورفولوژیک, نشانگر RAPD Association analysis, Morphological traits, Principal component analysis, RAPD marker 156 165 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-253&slc_lang=fa&sid=1 معصومه گلشن 10031947532846005902 10031947532846005902 No فاطمه رحمانی 10031947532846005903 10031947532846005903 No حسین عباسی هولاسو 10031947532846005904 10031947532846005904 Yes