fa ارتباط بین ارتقاء کیفیت نانوایی با کاهش بیان ژن‌های Dx2 و Dy12 در گندم موتانت اصلاح موتاسيوني اصلاح موتاسيوني پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><span dir="RTL">در تحقیق حاضر </span><span dir="RTL">سطح بیان ژن‌های </span><span style="font-family:times new roman bold,serif;">Dx2</span><span dir="RTL"> و </span><span style="font-family:times new roman bold,serif;">Dy12</span><span dir="RTL"> واقع در جایگاه</span> <span style="font-family:times new roman bold,serif;">Glu-D1</span><span dir="RTL"> که رمزکننده زیرواحدهای سنگین گلوتنین </span><span dir="RTL">با تأثیر منفی بر کیفیت نانوایی می‌باشند، در ژنوتیپ جهش یافته گندم نان به نام </span><span style="font-family:times new roman bold,serif;">RO-3</span><span dir="RTL"> با کیفیت نانوایی بالا به همراه رقم روشن (رقم والدی آن) با کیفیت نانوایی پایین مورد بررسی قرار گرفت.</span><span dir="RTL">برای این منظور نمونه‌برداری از بذور در فواصل زمانی 5، 10، 15، 20 و 30 روز بعد از گلدهی صورت گرفت. نتایج الگوی بیان ژن نشان داد </span><span dir="RTL">ژنوتیپ </span><span style="font-family:times new roman bold,serif;">RO-3</span><span dir="RTL"> برای ژن </span><span style="font-family:times new roman bold,serif;">Dy12</span><span dir="RTL"> بیشترین کاهش بیان را در 5 روز بعد از گلدهی نسبت به ژنوتیپ والدی دارد و برای ژن </span><span style="font-family:times new roman bold,serif;">Dx2</span><span dir="RTL"> بیشترین کاهش بیان در 10 روز بعد از گلدهی نسبت به ژنوتیپ والدی مشاهده شد. به طور کلی در طی مرحله توسعه دانه هر دو ژن مورد مطالعه در ژنوتیپ موتانت نسبت به والد کاهش بیان نشان داد. بیشترین نسبت تجمع وزن خشک دانه در ژنوتیپ جهش یافته در 10 تا 15 روز بعد از گلدهی اتفاق افتاد. بنابراین مراحل ابتدایی توسعه دانه از مراحل بحرانی برای کاهش بیان این دو ژن و تجمع وزن خشک دانه در ژنوتیپ جهش یافته می‌باشد.</span> <span dir="RTL">سرعت پر شدن دانه و حداکثر وزن دانه در ژنوتیپ جهش یافته بیشتر از ژنوتیپ والدی بود. </span><span dir="RTL">بنابراین اصلاح ارقام با سرعت پر شدن دانه بالاتر و همچنین انتخاب ارقام با بیان پایین ژن‌های </span><span style="font-family:times new roman bold,serif;">Dx2</span><span dir="RTL"> و </span><span style="font-family:times new roman bold,serif;">Dy12</span> <span dir="RTL">می‌تواند نقش مهمی در انتخاب ارقام با عملکرد و کیفیت نانوایی بالا داشته باشد.</span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;">In current research, the expression level of Dx2 and Dy12 genes on Glu-D1 locus that encoding the high-molecular-weight glutenin subunits (HMW-GSs), with negative impact on quality of bakery in genotype mutant bread wheat called RO-3 with high quality of bakery and its parent (Roshan) with low quality of bakery was investigated. For this purpose, sampling was performed grains at intervals of 5, 10, 15, 20 and 30 days post-anthesis (DPA). The gene expression results showed that RO-3 genotype had the highest gene expression decreasing for Dy12 genes at 5 DPA compared to parental genotype, and for Dx2 gene the highest gene expression decreasing was 10 DPA compared to parental genotype. Generally, during seed development both genes in mutant genotype had gene expression decreasing than the parental genotype. The most dry weight accumulation rates occurred in 10 to 15 DPA in mutant genotype. So, the early stages of seed development for reducing the expression of these genes and rates dry weight accumulation is critical in mutant genotype. The grain-filling rate and the maximum grain weight were higher in mutant genotype than the parental genotype. Therefore breeding the cultivars with higher grain filling rate and also selection of varieties with low expression for Dx2 and Dy12 genes play important role in the selection of varieties with high yield and quality of bakery.</span></div> بیان ژن, توسعه دانه, زیرواحد سنگین گلوتنین, کیفیت نانوایی, گندم, qRT-PCR Gene expression, Glutenin heavy subunit, QRT-PCR, Quality of bakery, Seed development, Wheat 127 133 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-721-1&slc_lang=fa&sid=1 Hossein Ahmadi-Ochtapeh حسین احمدی اوچ تپه hosseinahmadi1986@gmail.com 100319475328460010235 100319475328460010235 No Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources (GUASNR), IRAN دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Hassan Soltanloo حسن سلطانلو soltanlooh@gau.ac.ir 100319475328460010236 100319475328460010236 Yes Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources (GUASNR), IRAN گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Sayede Sanaz Ramezanpour سیده ساناز رمضانپور ramezanpours@gau.ac.ir 100319475328460010237 100319475328460010237 No Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources (GUASNR), IRAN گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Ahad Yamchi احد یامچی yam12001@yahoo.com 100319475328460010238 100319475328460010238 No Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources (GUASNR), IRAN گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Vahid Shariati وحید شریعتی vshariati@nigeb.ac.ir 100319475328460010239 100319475328460010239 No National Institute of Genetic Engineering and Biotechnology, department of plant molecular biotechnology پژوهشگاه ملی مهندسی ژنتیک و زیست فناوری، گروه زیست فناوری مولکولی گیاهی