fa ارزیابی تنوع ژنتیکی و تفکیک متجاوز عملکرد و اجزای عملکرد لاین‌های F6 حاصل از تلاقی KO37×CAN1066 بزرک (Linum usitatissimum L.) اصلاح نباتات General پژوهشي Research <div> <div> <div> <div><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;به &shy;منظور بررسی </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">تنوع ژنتیکی و میزان تفکیک متجاوز </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">در لاین‌های </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">F₆</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> بزرک حاصل از تلاقی </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">KO37</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">&times;</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">CAN1066 </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">، تعداد 824 لاین اصلاحی حاصل از انتخاب در 106 لاین </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">&nbsp;F₅</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">در قالب طرح آگمنت به&shy; همراه پنج شاهد مورد ارزیابی قرار گرفتند. میانگین لاین</span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">‌</span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">ها در هر فامیل </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">F</span></span></span></strong><strong>_{<span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">5</span></span></span>}</strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> محاسبه و تنوع بین آنها ارزیابی شد.</span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> بررسی ضرایب تغییرات ژنوتیپی نشان </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">داد</span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> که بیشترین و کمترین مقدار این ضرایب </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">به &shy;ترتیب مربوط به صفات وزن دانه در کپسول (39/53 درصد) و تعداد روز تا رسیدگی (71/2 درصد) بود. لاین‌های اصلاحی مورد مطالعه از لحاظ کلیه صفات مورد بررسی تنوع بالایی نشان دادند به&shy; طوری &shy;که عملکرد دانه در بوته در آنها دارای میانگین 270/0 گرم در بوته و بین دامنه 126/0 تا 480/0 گرم در بوته در فامیل‌های </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">F₅</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> متغیر بود و والدین </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">KO37</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> و </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">CAN1066</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> برای این صفت به&shy; ترتیب دارای میانگین عملکرد دانه 490/0 و 158/0 گرم در بوته بودند. تعداد انشعاب در بوته بیشترین وراثت‌پذیری عمومی </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">(03/97 درصد) </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">و عملکرد دانه در واحد سطح کمترین مقدار وراثت‌پذیری عمومی (34/ 64 درصد) را دارا بود.</span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> وراثت</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">‌</span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">پذیری عملکرد دانه در بوته 33/83 درصد بود. </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">بیشترین میزان تفکیک متجاوز مثبت در </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">تعداد کپسول در بوته </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">(08/28 درصد) مشاهده شد. </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">همچنین 43/26 و 61/6 درصد فامیل‌ها به&shy; ترتیب برای </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">تعداد روز تا 50 درصد گلدهی </span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">و تعداد انشعاب در بوته تفکیک متجاوز مثبت نشان دادند.</span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> عملکرد دانه در بوته و سایر اجزای عملکرد سود ژنتیکی بالایی داشتند، به&shy; طوری‌که سود ژنتیکی عملکرد دانه در بوته، تعداد کپسول در بوته و تعداد انشعاب در بوته نیز به&shy; ترتیب برابر با 18/85، 99/77 و 10/68 درصد بود.</span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> میزان هتروزیس نسبت به والد برتر (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">KO37</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">) از 46/2 تا 6/3&nbsp; درصد برای تعداد انشعاب در بوته، از 35/14 تا 5/18 برای تعداد کپسول در بوته و از 039/0 تا 041/0 برای وزن دانه در کپسول متغیر بود. باعنایت به&shy;</span></span></strong><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">وجود تنوع ژنتیکی زیاد<br> مشاهده&shy; شده در نتاج حاصل از&nbsp; این تلاقی امکان انتخاب لاین&shy; های برتر جهت ارزیابی به&shy; منظور&nbsp; معرفی رقم اصلاحی فراهم گردیده است.</span></span></strong> <strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></strong><br> &nbsp;</div> <br clear="all" > &nbsp;</div> </div> <br clear="all" > &nbsp;</div> <p></p> <div style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp;In order to investigate the genetic variation and transgressive segregation of some agronomic traits in F₆linseed breeding lines derived from KO37 &times; CAN1066 cross, 824 breeding lines (selected from 106 F₅ lines) evaluated using an augmented design along with five-control genotypes. The highest genotypic coefficient of variation (GCV) were observed for seed weight / capsule (53.39%), whereas, number of days to maturity showed very low GCV (2.71%). Overall, considerable variation was observed for studied traits among breeding lines. The average seed yield per plant of breeding lines was 0.270g with a range of 0.126 to 0.480 g among F₅ families, whereas seed yield /plant in KO37 and CAN1066 parent were 0.490 and 0.158 gr/plant, respectively. The highest broad sense heritability was obtained for number of branches/plant (97.03%<span dir="RTL">(</span> but, seed yield ha^-1had the lowest value (64.34%). Heritability of seed yield/plant was 83.33%. Number of capsule/plant showed the most positive transgressive segregation (28/08%). Also, considerable positive transgressive segregation was observed for days to 50% flowering (26/43%) and number of branches/plant (6.61%). The genetic gain for seed yield/plant, number of capsules/plant, number of branches/plant was 85.18, 77.99 and 68.10 %, respectively. The range of heterobeltiosis varied from 2.46 to 3.60, from14.35 to 18.50 and from 0.039 to 0.041 for number of branches/plant, number of capsules /plant and seed yield /plant, respectively. Because of high genetic variation in this population there is the possibility of selecting superior lines for evaluation and production of new varieties.</div> بزرک, ضرایب تنوع ژنتیکی و فنوتیپی,تفکیک متجاوز, وراثت‌پذیری Heritability, Linseed, Phenotypic and Genotypic Variation, Transgressive Segregation 175 183 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-125-1&slc_lang=fa&sid=1 Zahra Hosseinzadeh زهرا حسین زاده z.hosseinzade2015@gmail.com 100319475328460012381 100319475328460012381 No Vali-e-Aser university of Rafsanjan دانشگاه ولی عصر رفسنجان Aliakbar Mohammadi mirik علی اکبر محمدی میریک aa.mohammadi@vru.ac.ir 100319475328460012382 100319475328460012382 Yes Vali-e-Aser university of Rafsanjan دانشگاه ولی عصر رفسنجان Asghar Rahimi اصغر رحیمی rahimia@vru.ac.ir 100319475328460012383 100319475328460012383 No Vali-e-Aser university of Rafsanjan دانشگاه ولی عصر رفسنجان