fa ارزیابی ترکیب‌پذیری لاین‌های آفتابگردان از طریق تجزیه لاین در تستر در شرایط طبیعی و تنش خشکی اصلاح نباتات General پژوهشي Research <p>&nbsp;<strong> به&shy;منظور برآورد قابلیت ترکیب&shy;پذیری لاین‌&shy;های آفتابگردان در شرایط نرمال آبی و تنش خشکی، تحقیقی با استفاده از 41 ژنوتیپ آفتابگردان، شامل 13 والد پدری، دو والد مادری و 26 هیبرید حاصل از آن‌ها در قالب طرح بلوک&shy;های کامل تصادفی با سه تکرار در دو محیط تنش خشکی و بدون تنش خشکی اجرا شد. بر اساس نتایج تجزیه واریانس مرکب، تنش خشکی اثر معنی‌داری روی تظاهر صفات داشت. تجزیه واریانس برای صفات مختلف نشان داد که اثر تیمار، میانگین مربعات والدین در مقابل تلاقی، اثر والدین، </strong><strong>اثر تلاقی&shy;ها </strong><strong>و نیز اثر تسترها </strong><strong>برای اکثر صفات در هر دو محیط معنی&shy;دار شد. اثر لاین&shy;ها در شرایط بدون تنش برای صفات روز تا رسیدگی، ارتفاع بوته و عملکرد دانه و در شرایط تنش برای اکثر صفات معنی&shy;دار شد که بیانگر وجود تفاوت معنی&shy;دار بین ترکیب&shy;پذیری عمومی لاین&shy;هاست. اثرات متقابل لاین &times; تستر در شرایط بدون تنش فقط در مورد صفت وزن هزار دانه و </strong><strong>در شرایط تنش </strong><strong>برای طول دوره گلدهی، ارتفاع بوته، عملکرد دانه و عملکرد روغن </strong><strong>معنی&shy;دار بود </strong><strong>. </strong><strong>بر اساس ارزیابی<br> ترکیب&shy;پذیری‌ها، تستر </strong><strong>CMS19 </strong><strong>و هیبرید </strong><strong>CMSb &times; R7 </strong><strong>به ترتیب به عنوان مناسب‌ترین لاین و هیبرید در هر دو شرایط تعیین شدند. </strong></p> <p>&nbsp; In order to investigate the combining ability of sunflowers lines under normal conditions and drought stress, a study was conducted at the Seed and Plant Improvement Institute, Karaj, Iran in 2006. A total of 41 treatments including 2 CMS and 13 restorer lines as well as their 26 corresponding hybrids were evaluated in two irrigation conditions, in a line x tester approach. The analysis of variance indicated that significant differences existed among genotypes, parents, parents against crosses, crosses and testers for most of the studied traits. The effects of lines were significant for days to maturity, plant height and grain yield in non-stress conditions , and for most of the traits in stress condition s. The effect of line &times; testers was significant for seed weight in non-stress condition, and for days to flowering, seed yield, plant height and oil yield in stress condition. Assessment of general and specific combining abilities showed that CMS19 (tester) and CMSb &times; R7 were best line and hybrid in both conditions, respectively.</p> ترکیب‌پذیری, واریانس افزایشی, واریانس غالبیت, وراثت‌پذیری, تنش خشکی Combining Ability, Additive Variance, Dominant Variance, Heritability, Drought stress 115 125 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-124&slc_lang=fa&sid=1 سمانه عارفی 100319475328460010861 100319475328460010861 No دانشگاه گیلان علیرضا نبی پور 100319475328460010862 100319475328460010862 Yes موسسه تحقیقات برنج کشور- معاونت مازندران حبیب الله سمیع زاده 100319475328460010863 100319475328460010863 No