fa ارزیابی قابلیت ترکیب پذیری و توارث پذیری صفات کمی و کیفی لاین های آفتابگردان (Helianthus annuus L.) در مازندران اصلاح نباتات General پژوهشي Research <p> <strong> ب </strong><strong>ه </strong><strong>منظور بررسی </strong><strong>ترکیب پذیری و قابلیت توارث صفات کمی و کیفی لاین های آفتابگردان، سه تستر و چهار لاین در قالب طرح تلاقی لاین- تستر تلاقی داده شدند. دوازده تلاقی حاصل به همراه والدها </strong><strong></strong><strong>و </strong><strong>شاهدها از جمله هیبرید آذرگل، رقم آلستا، ارو </strong><strong>فل </strong><strong>ور، </strong><strong>SHF81-85 </strong><strong></strong><strong>SHF81-90 </strong><strong>و </strong><strong>RF81-.54/1 </strong><strong></strong><strong>مجموعاً 25 تیمار </strong><strong></strong><strong>در قالب طرح لاتیس در دو تکرار در ایستگاه تحقیقات زراعی دشت ناز متعلق به مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی مازندران در سال زراعی 1387 مورد ارزیابی قرارگرفتند. در این بررسی صفات عملکرد دانه، ارتفاع بوته، قطر طبق، وزن هزار دانه، درصد روغن و عملکرد روغن مورد بررسی قرار گرفت. برآورد قابلیت توارث خصوصی نسبتاً بالا برای صفات وزن هزار دانه و عملکرد دانه نمایانگر اهمیت بیشتر اثرات افزایشی ژن­ها در کنترل ژنتیکی صفات مزبور می باشد. </strong><strong>تستر </strong><strong>T₂ (AF81-40) </strong><strong></strong><strong>و لاین </strong><strong>L₁ (RF81-154/2) </strong><strong>با برخورداری از قابلیت ترکیب پذیری عمومی مثبت و معنی دار برای صفات عملکرد دانه و عملکرد روغن در زمره والدهای مطلوب برای بهبود صفات فوق الذکر محسوب گردیدند. همچنین تستر </strong><strong>T1 (AF81-178) </strong><strong>با برخورداری از ترکیب پذیری منفی و معنی دار برای ارتفاع بوته والد مناسبی در جهت کاهش این صفت در تلاقی ها محسوب می شود. </strong><strong></strong><strong>برآورد ترکیب پذیری خصوصی تلاقی ها نشان داد که تلاقی های </strong><strong>AF81-222 </strong><strong>× </strong><strong>RF81-053/2 </strong><strong>، </strong><strong>AF81-178 </strong><strong>× </strong><strong>R4 </strong><strong>و </strong><strong>AF81-178 </strong><strong>× </strong><strong>RF81-106/1 </strong><strong>از ترکیب پذیری خصوصی مناسبی برای کاهش ارتفاع بوته برخوردار بودند. تلاقی </strong><strong>AF81-40 </strong><strong>× </strong><strong>RF81-154/2 </strong><strong>دارای ترکیب پذیری خصوصی مثبت و معنی دار برای صفات وزن هزار دانه بوده است. تلاقی </strong><strong>AF81-40 </strong><strong>× </strong><strong>RF81-154/2 </strong><strong>علاوه برداشتن ترکیب پذیری خصوصی مثبت و معنی‌دار برای عملکرد دانه و روغن از بالاترین مقادیر این صفات نیز برخوردار بوده است. </strong></p> آفتابگردان، هیبرید، طرح لاتیس، قابلیت ترکیب پذیری عمومی، عملکرد دانه 22 33 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-70&slc_lang=fa&sid=1 سید عباسعلی اندرخور 1003194753284600743 1003194753284600743 No ولی اله رامئه 1003194753284600744 1003194753284600744 Yes