fa تاثیر ریزنمونه، نوع و غلظت تنظیم کننده های رشد گیاهی بر کال زایی و باززایی دو رقم کنجد (Sesamum indicum L.) ایرانی اصلاح نباتات General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong>چکیده مبسوط</strong><br> <strong>مقدمه و هدف:</strong> کنجد یک گیاه دانه روغنی قدیمی است که به دلیل داشتن لیگنان&shy;های مهم دارویی و همچنین روغن خوراکی با کیفیت شهرت دارد. در اکثر ﻣﻮارد ﺑﻬﻴﻨﻪ&shy;ﺳﺎزی ﻛﺸﺖ ﺑﺎﻓﺖ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر دست یافتن &nbsp;ﺑﻪ میزان ﺑﺎﻻﻳﻲ از ﺑﺎززاﻳﻲ، اولین گام برای انتقال ژن است. کنجد نسبت به کشت بافت بسیار سرسخت بوده و استفاده از روش&shy;های بیوتکنولوژی جدید برای بهبود ژنتیکی آن محدود شده است. بنابراین کنجد یکی از گیاهانی است که برای کشت بافت و باززایی موثر به پروتکل مناسب نیاز دارد.<br> <strong>مواد و روش&shy;ها: </strong>در اﻳـﻦ ﭘـﮋوﻫﺶ میزان ﻛﺎلوس زاﻳﻲ و باززایی ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ سه ریز نمونه (کوتیلدون1، کوتیلدون2 و هیپوکتیل) دو رقم کنجد (دشتشتان و داراب) در<br> تنظیم&shy; کننده &shy;های رشدی متفاوت شامل BAP در پنج سطح (صفر، 5/4، 5/5، 6/5 و 7/5 میلی&lrm; گرم در لیتر)، IAA در 4 سطح (صفر، 0/5، 1 و 2 میلی&lrm;گرم در لیتر) و Agno3 در غلظت 5 میلی&lrm;گرم در لیتر مورد بررسی قرار گرفت. شاخساره&shy; ها در محیط ریشه &shy;زایی کشت شدند. طرح آزمایشی مورد استفاده در این پژوهش، به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا&quot; تصادفی و در سه تکرار بود.<br> <strong>یافته &shy;ها:</strong> طبق نتایج بدست آمده باززایی در ریزنمونه هیپوکتیل و کالوس &shy;زایی در ریزنمونه کوتیلدون 1 و کوتیلدون2 در هیچ یک از ژنوتیپ&shy;ها مشاهده نشد. نتایج نشان داد برای صفت وزن تر کالوس تیمار 5/5 میلی&lrm;گرم در لیتر BAP با 1 میلی&lrm;گرم در لیتر IAA ، صفت وزن خشک کالوس تیمار 5/6 میلی&shy; گرم در لیتر BAP&nbsp;&nbsp;با 1 میلی&shy; گرم در لیتر IAA رقم دشتستان، صفت قطر کالوس تیمار 5/5 و 6/5 میلی&lrm; گرم در لیتر BAP&nbsp;&nbsp;با 1 میلی &shy;گرم در لیتر IAA رقم دشتستان و صفت کالوس زایی تیمار 5/5 میلی&shy;&shy; گرم در لیتر BAP با 5/0 و 1 میلی&shy; گرم در لیتر IAA رقم دشتستان دارای مقادیر بالاتر بودند.<br> <strong>نتیجه&shy; گیری:</strong> بیشترین میزان باززایی در ریزنمونه کوتیلدون 1 با 6/5 میلی&lrm; گرم در لیتر BAP و 1 میلی&shy; گرم در لیتر IAA رخ داد. در نهایت، این محیط به عنوان یک محیط کارآمد برای باززایی این ارقام کنجد توصیه شد. پس از گذشت 15 روز، تمامی شاخساره&shy; ها ریشه دادند و گیاهچه &shy;ها به گلدانی با بستر پرلیت و کوکوپیت منتقل شدند.</div> <span dir="LTR"></span><span dir="LTR"></span> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:90%"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Extended Abstract</span></span></span></b><b><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></b></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:90%"><span style="tab-stops:45.8pt 91.6pt 137.4pt 183.2pt 229.0pt 274.8pt 320.6pt 366.4pt 412.2pt 458.0pt 503.8pt 549.6pt 595.4pt 641.2pt 687.0pt 732.8pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Introduction and Objective:</span></span></span></b> <span style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Sesame is an ancient oilseed plant known for its medicinally important lignans and its high quality edible oil. ptimization of tissue culture in order to achieve high frequency regeneration is the first step for genetic transformation. the plant recalcitrant to plant tissue culture thus limiting the use of modern biotechnology for its genetic improvement. Therefore</span></span>,<span style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> sesame is one of the plants that need a suitable protocol for its Tissue culture and effective regeneration. </span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"2 Mitra""></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:90%"><span style="tab-stops:45.8pt 91.6pt 137.4pt 183.2pt 229.0pt 274.8pt 320.6pt 366.4pt 412.2pt 458.0pt 503.8pt 549.6pt 595.4pt 641.2pt 687.0pt 732.8pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Material and Methods:</span></span></span></b> <span style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">In this study, the rate of callus induction and regeneration three explants (cotyledon1, cotyledon2, hypocotyls) two sesame cultivars (Darab, Dashtestan)</span></span> <span style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">tested in different hormones </span></span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">including BAP in five </span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">levels (0, 4.5, 5.5, 6.5 and 7.5 mg/l), IAA in four levels (0, 0.5, 1 and 2 mg/l), Agno₃ (5 mg/l). The shoots transferred to rooting media after regeneration. The experiment was conducted as a completely randomized design )CRD( with factorial arrangement and 3 replications.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:90%"><span style="tab-stops:45.8pt 91.6pt 137.4pt 183.2pt 229.0pt 274.8pt 320.6pt 366.4pt 412.2pt 458.0pt 503.8pt 549.6pt 595.4pt 641.2pt 687.0pt 732.8pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">R</span></b><b><span style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">esults:</span></span></b><span style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> According to the results, regeneration induction in hypocotyls explants and callus induction in cotyledon 1 and cotyledon 2 explants were not observed in any of the genotypes. Results of means comparison revealed best result for traits (fresh weight, dry weight, diameter callus and callus induction) In MS medium containing supplement of 5.5 mg/l BAP and 1 mg/l IAA, 6.5 mg/l BAP and 1 mg/l IAA cultivar Dashtestan, 5.5 and 6.5 mg/l BAP in 1 mg/l IAA cultivar Dashtestan, 5.5 mg/l BAP in 0.5 and 1 mg/l IAA cultivar Dashtestan. </span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:90%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span dir="LTR" style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Conclusion:</span></span></b><span dir="LTR" style="line-height:90%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> the highest rate of regeneration occurred in cotyledon1 explants with 6.5 mg / l BAP and 1 mg / l IAA. Finally, this medium is an efficient medium for the regeneration of these cultivars of sesame. All shoots formed roots after 15 days and Plantlets were transferred into pot with perlite and Cocopeat bed.</span></span></span></span></span></span></span></div> کالوس, کشت بافت, کوتیلدون, هیپوکتیل, BAP, IAA BAP, Callus, Cotyledon, Hypocotyls, IAA, Tissue culture 205 214 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-173-2&slc_lang=fa&sid=1 noosheen falahi نوشین فلاحی n.fallahi1385@gmail.com 100319475328460018711 100319475328460018711 No Ilam University مهندسی ژنتیک و ژنتیک مولکولی دانشگاه ایلام Zahra Tahmasebi زهرا طهماسبی Z.TAHMASEBI@ILAM.AC.IR 100319475328460018712 100319475328460018712 Yes Ilam University ﮔﺮوه زراعت و اصلاح نباتات داﻧﺸﻜﺪه ﻛﺸﺎورزی، دانشگاه ایلام Alireza Zebarjadi علی رضا زبرجدی zebarjadiali@yahoo.com 100319475328460018713 100319475328460018713 No Razi University ﮔﺮوه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی داﻧﺸﻜﺪه ﻛﺸﺎورزی، دانشگاه رازی کرمانشاه