fa بررسی بیان برخی از ژن‌های مقاومت به بیماری برق‌زدگی درگیاه نخود زراعی اصلاح براي تنش هاي زنده و غيرزنده محيطي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; بیماری برق‌زدگی که به وسیله قارچ</strong> <strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">Ascochyta rabiei</span></span></em></strong> <strong>ایجاد می‌شود، یکی از مهم‌ترین عوامل محدودکننده کشت و تولید نخود در بیشتر مناطق دنیا و از جمله ایران است. القای مقاومت نسبت به پاتوژن‌ها از راهکارهایی است که گیاهان برای مقابله با تنش‌های زیستی به کار می‌برند. این</strong> <strong>تحقیق</strong> <strong>در</strong> <strong>سال 1397 به صورت آزمایش فاکتوریل دو عاملی (زمان-ژنوتیپ) در قالب طرح کامل تصادفی در سه تکرار برای هر کدام از زمان‌های انتخاب شده و گیاه شاهد در آزمایشگاه گروه اصلاح نباتات دانشکده</strong> <strong>کشاورزی</strong> <strong>دانشگاه محقق اردبیلی انجام</strong> <strong>شد. به منظور درک بهتر سیستم‌های دفاعی گیاه نخود در سطح مولکولی، دو ژنوتیپ حساس (</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">FLIP 03-135C</span></span></strong><strong>) و مقاوم نخود (</strong> <strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">(FLIP 00-40C</span></span></strong><strong>در گلخانه کشت شد و میزان بیان ژن‌های درگیر در مقاومت به بیماری برق‌زدگی نخود (</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">Protein with leucine zipper</span></span></strong><strong>، </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">Snakin2</span></span></strong><strong>،</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">AFP-ca </span></span></strong><strong>&nbsp;و</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">PGIP </span></span></strong><strong>) در این ژنوتیپ‌ها مورد</strong> <strong>مطالعه</strong> <strong>قرار</strong> <strong>گرفت. برای این منظور بعد از این&shy;که گیاهان به مرحله‌ی پنج تا هفت برگی رسیدند، با سوسپانسیون اسپور با غلظت 10⁶</strong><strong><span dir="LTR">&times;</span></strong><strong>1/2 آلوده شدند و در زمان‌های 0، 6، 12، 24، 48، 72 و 96 ساعت پس از مایه‌زنی گیاه با قارچ </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">A. rabiei</span></span></em></strong><strong>،</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">RNA </span></span></strong><strong>&nbsp;کل از برگ‌های گیاهان مورد آزمایش استخراج و رشته اول</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"> cDNA </span></span></strong><strong>سنتز شد</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">.</span></span></strong><strong> سطح تظاهر ژن‌های مذکور در نمونه &shy;های تیمار شده و شاهد، در ژنوتیپ نخود حساس و مقاوم به برق‌زدگی با استفاده از روش ارزیابی </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">Real-Time PCR</span></span></strong><strong> بررسی شد. سطح بیان هر چهار ژن مورد بررسی در این تحقیق در گیاه مقاوم نسبت به بیماری </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">A. rabiei</span></span></em></strong><strong> افزایش ‌یافت. نتایج نشان داد که ژن‌های انتخاب شده </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">Snakin2</span></span></strong><strong> و </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">protein with leucine zipper</span></span></strong><strong> در ارقام مقاوم در زمان‌ 12 ساعت پس از مایه‌زنی، ژن </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">AFP-ca</span></span></strong><strong> از خانواده پپتیدهای ضدمیکروبی در زمان‌های اولیه 24-6 ساعت پس از مایه‌زنی و همچنین ژن </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">PGIP</span></span></strong><strong> از خانواده پروتئین‌های مهارکننده گالاکتوروناز در زمان 48 ساعت پس از مایه‌زنی حداکثر بیان را دارند. به طور کلی نتایج این تحقیق نشان داد که تمام ژن‌های مورد بررسی در این تحقیق در ارتباط با برهمکنش گیاه و بیمارگر بوده و ممکن است باعث کمک به القاء مقاومت در گیاه شوند. </strong></span></div> <div style="text-align: justify;">The fungal disease, ascochyta blight, caused by <em>Ascochyta rabiei</em> is a major yield-limiting factor of chickpea (<em>Cicer arietinum </em>L.) around the world. A clear understanding of the chickpea defense mechanism against <em>A. rabiei</em> is very important for breeding resistant cultivars and better management of this fungal disease. Induced resistance to a pathogen is one of the ways which plants use against biotic stresses. This study was conducted in 2018 as a two-factor factorial experiment (time-genotype) in a completely randomized design with three replications for each of the selected times and the control plant in the laboratory of the Plant Breeding Department of the Faculty of Agriculture, University of Mohaghegh Ardabili. In this study, AFP-ca, Protein with leucine zipper, Snakin2, and PGIP genes were selected and plant responses to pathogen were studied in two susceptible and resistant genotypes. The experimental system was conducted in a greenhouse, for both inoculated and mock-inoculated plants a control plant with three technical replicates. RNA extractions from FLIP00-40C (resistant) and FLIP03-135C (sensitive) genotypes were performed using RNX-plus kit at 0, 6, 12, 24, 48, 72 and 96 hours post inoculation (hpi) and also for mock-inoculated plants. The expression of these genes after inoculation by <em>Ascochyta rabiei</em> was measured in susceptible and resistant plants via Real-Time PCR. The results showed an increase in the expression level of all genes studied in this research in resistant cultivar compared with susceptible cultivar. Results showed that the candidate gene from the antimicrobial family (AFP-ca) was upregulated in resistant cultivar at early hours after inoculation (6-24 hpi), and also for PGIP from galacturonase-inhibit protein family, the gene was maximally expressed to early hours of inoculation to 48 hpi. In general, it can be concluded that all genes studied in this research contribute to plant-pathogen interactions and all of them may increase the resistance response to Ascochyta blight disease.</div> بلایت باکتریایی نخود, تنش زیستی, ژن های دفاعی, سنجش کمی, Real Time PCR Antimicrobial Peptides proteins, Biotic stresses, Chickpea bacterial blight, Defense gene, Quantitative PCR, Real Time PCR 169 178 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-283-6&slc_lang=fa&sid=1 samira hasanian سمیرا حسنیان samira.hasanian@gmail.com 100319475328460015895 100319475328460015895 No University of Mohaghegh Ardabili, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Department of Agronomy and Plant Breeding, Ardabil, Iran گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران omid sofalian امید سفالیان sofalian@gmail.com 100319475328460015896 100319475328460015896 Yes University of Mohaghegh Ardabili, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Department of Agronomy and Plant Breeding, Ardabil, Iran گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران naser zare ناصر زارع zarenasser@yahoo.com 100319475328460015897 100319475328460015897 No University of Mohaghegh Ardabili, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Department of Agronomy and Plant Breeding, Ardabil, Iran گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران علیرضا تاری نژاد tarinejad@yahoo.com 100319475328460015898 100319475328460015898 No University of Azarbaijan Shahid Madani, Faculty of Agriculture, Department of Agricultural Biotechnology, Tabriz, Iran گروه بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران mahdi davari مهدی داوری mdavari@uma.ac.ir 100319475328460015899 100319475328460015899 No University of Mohaghegh Ardabili, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Department of Agronomy and Plant Breeding, Ardabil, Iran بیماری شناسی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران