fa الگوی بیان ژن های NAS1، NAS2 و NAS3 تحت تنش کمبود روی در گندم نان (Triticum aestivum L.) بيوتكنولوژي گياهي بيوتكنولوژي گياهي پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:2 Mitra;">&nbsp; &nbsp;<span style="font-size:11px;">به</span></span></span></strong><span style="font-size:11px;"><strong><span style="color:windowtext;">&nbsp;&shy;منظور مطالعه اثر تنش کمبود روی (</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">Zn</span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;">) بر بیان سه ژن</span></strong><strong><span style="color:windowtext;"> دخیل در سنتز کلاته&shy; کننده&shy; های فلزات (</span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">NAS1</span></span></em></strong><strong><span style="color:windowtext;">، </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">NAS2</span></span></em></strong><strong><span style="color:windowtext;"> و </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">NAS3</span></span></em></strong><strong><span style="color:windowtext;">)در گندم نان،آزمایش گلخانه&shy; ای به &shy;صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار اجرا شد. دو رقم هامون و هیرمند (به &shy;ترتیب روی-کارا و روی-ناکارا)د</span></strong><strong><span style="color:windowtext;">ر شرایط تنش کمبود روی (صفر) و کفایت آن (</span></strong><strong><span style="color:windowtext;">5 میلی&shy; گرم روی در کیلوگرم خاک)</span></strong><strong><span style="color:windowtext;"> کشت و بیان نسبی این ژن&rlm;ها در ریشه و برگ در دو مرحله رشدی، </span></strong><strong><span style="color:windowtext;">طویل شدن ساقه (مرحله رویشی) و 30 درصد گلدهی (مرحله زایشی) با روش </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">Real time PCR</span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"> ارزیابی شد. </span></strong><strong><span style="color:windowtext;">نتایج نشان داد که ب</span></strong><strong><span style="color:windowtext;">یشترین میزان افزایش بیان نسبی ژن&shy;های </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">NAS1</span></span></em></strong><strong><span style="color:windowtext;"> (7 برابر کنترل) و </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">NAS2</span></span></em></strong><strong><span style="color:windowtext;"> (5 برابر) در شرایط تنش کمبود روی به&shy; ترتیب در ریشه رقم روی-کارای هامون در مرحله زایشی و در برگ همین رقم در مرحله رویشی مشاهده شد. بیشترین</span></strong><strong><span style="color:windowtext;"> میزان افزایش بیان ژن </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">NAS3</span></span></em></strong> <strong><span style="color:windowtext;">(7 برابر کنترل) نیز در شرایط کمبود رو</span></strong><strong><span style="color:windowtext;">ی در ریشه رقم روی-کارای هامون در مرحله زایشی مشاهده شد. در برگ نیز بیان این ژن در مرحله زایشی در شرایط کمبود روی در هر دو رقم افزایش یافت. نتایج حاصل از این تحقیق نشان می&shy; دهد که در شرایط کمبود روی میزان بیان ژن&shy;های </span></strong><a name="OLE_LINK20"></a><a name="OLE_LINK19"><strong><em><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">NAS1</span></span></em></strong></a><strong><span style="color:windowtext;"> ، </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">NAS2</span></span></em></strong><strong><span style="color:windowtext;"> و </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;">NAS3</span></span></em></strong> <strong><span style="color:windowtext;">در ریشه و برگ رقم روی-کارا بیشتر از رقم روی-ناکارا گندم نان افزایش می&shy;&nbsp; یابد که این امر احتمالاً از طریق افزایش سنتز کلاته&shy; کننده &shy;های روی مانند نیکوتین آمین و موجینئیک اسید در ریشه و برگ ارقام روی-کارا، جذب و انتقال روی را تسهیل خواهد بخشید. </span></strong></span></div> <div style="text-align: justify;">A greenhouse factorial experiment was conducted in completely randomized design (CRD) with three replications to investigate the effect of soil Zn deficiency stress on the expression of three genes involved in the synthesis of metal chelating agents (<em>NAS1</em>, <em>NAS2</em> and <em>NAS3</em>) in bread wheat. Hamoun and Hirmand (Zn-efficient and inefficient cultivars, respectively) cultivars were planted under Zn deficiency (0 mg Zn / kg soil) and adequacy (5 mg Zn / kg soil) conditions and relative expression of the genes was measured in root and leaf of the cultivars at two growth stages: stem elongation (vegetative stage) and 30% of flowering (reproductive stage) using Real time PCR technique. The results revealed the highest expression of <em>NAS1</em> (7-fold) and <em>NAS2</em> (5-fold) in Zn deficiency conditions in the root of Zn-efficient cultivar (Hamoun) at reproductive stage and in the leaf of the same cultivar at vegetative stage, respectively. The highest expression of <em>NAS3</em> (7-fold) was observed in the root of Hamoun cultivar at reproductive stage. The expression of this gene was also enhanced in the leaf of both cultivars at reproductive stage under Zn deficiency conditions. In conclusion, the results of the present study demonstrated that the expression of <em>NAS1</em>, <em>NAS2</em> and <em>NAS3</em> genes in Zn-efficient cultivar under Zn deficiency stress was enhanced more than Zn-inefficient cultivar which probably facilitate Zn uptake and translocation in Zn-efficient cultivars through increasing the synthesis of Zn-chelating agents such as nicotianamine and mugineic acid in the root and leaf of the plants. <span dir="RTL"></span></div> نیکوتین‌آمین سینتتاز, کمبود روی, گندم نان, واکنش زنجیره ای پلیمراز در زمان واقعی, بیان نسبی Bread wheat, Nicotianamine Synthase, Real time PCR, Relative gene expression, Zn deficiency 171 179 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-378-2&slc_lang=fa&sid=1 Esmaeil Wehbi اسماعیل وهبی esmaeilwehbi@yahoo.com 100319475328460014676 100319475328460014676 No Urmia University گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه Babak Abdollahi Mandoulakani بابک عبدالهی مندولکانی b.abdollahi@urmia.ac.ir 100319475328460014677 100319475328460014677 Yes Urmia University گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه