fa تأثیر تراریزش و تیمار‌های هورمونی روی کالوس زایی و باززایی کارآمد ارقام سیب‌زمینی (Solanum tuberosum L.) بيوتكنولوژي گياهي بيوتكنولوژي گياهي پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><strong>بهینه&shy; سازی کشت بافت گیاهی پس از تراریزش برای تولید گیاهچه‌</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">&shy;</span></span></strong><strong>های بیشتر، یکی از اولین اقدامات مهم برای تولید گیاهان تراریخت است. </strong><strong>برای بررسی اثر فاکتور</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">&shy;</span></span></strong><strong>های مختلف بر روی صفات کالوس&shy; زایی دو رقم سیب&shy; زمینی (آگریا و مارفونا)، دو نوع ریزنمونه (برگ و میانگره)، دو نوع غلظت آنتی &shy;بیوتیک کانامایسین (50 و 100 میلی &shy;گرم در لیتر) و پنج نوع محیط کشت</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">A, B, C </span></span></strong><strong>، </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">D1</span></span></strong><strong> و </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">D2</span></span></strong> <strong>در </strong><strong>آزمایشی به&shy; صورت فاکتوریل با چهار تکرار در قالب طرح پایه کاملأ تصادفی اجرا گردید. ریزنمونه &shy;ها توسط ناقل </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">pBIN19</span></span></strong><strong> حاوی ژن </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">npt</span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">II</span></span></strong><strong> تراریزش شدند. آزمایش&shy; های مولکولی نشان داد که ژن </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">npt</span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">II</span></span></strong> <strong>به&shy; درستی در ژنوم هر دو رقم سیب</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">&shy;</span></span></strong><strong>زمینی درج شده است. میزان کارایی تراریزش به ژنوتیپ ریزنمونه وابسته نبود و کارایی تراریزش در حدود 3/6 درصد محاسبه گردید. </strong><strong>تجزیه واریانس صفت درصد کالوس&shy; زایی نشان داد که محیط</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">D2 </span></span></strong><strong>، ریزنمونه برگ، رقم مارفونا با غلظت آنتی&shy; بیوتیک 50 میکروگرم در لیتر با مقدار 100 درصد شناخته شد</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">.</span></span></strong><strong> کمترین درصد کالوس &shy;زایی در محیط </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">C</span></span></strong><strong> با ریزنمونه</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">&shy;</span></span></strong><strong>های میانگره مشاهده گردید.</strong> <strong>در بررسی تأثیر هورمون&shy; ها بر روی صفت کالوس&shy; زایی، در صورتی که هورمون زآتین به&shy; تنهایی استفاده شود، کالوس &shy;زایی بیشتری در مقایسه با سایر هورمون&shy; ها مشاهده شد. همچنین ریزنمونه برگ بهتر از ریزنمونه میانگره و رقم مارفونا نیز با حدود 9 درصد کالوس&shy; دهی بیشتر، بهتر از آگریا بود. نتایج نشان داد که کالوس&shy; های حاصل از ریزنمونه های میانگره بهتر از کالوس&shy; های ریزنمونه &shy;های برگی توانستند گیاهچه تولید کنند. به&shy; طور کلی، ریزنمونه&shy; های برگ رقم مارفونا سیب&shy; زمینی در حضور هورمون زآتین کالوس بیشتری تولید کردند. </strong></span></div> <div style="text-align: justify;">To obtain a higher percentage of callogenesis and consequently the maximum number of plantlets, one of the most important procedures for transgenic plant production. To this end, a factorial experiment using completely randomized design (CRD) with four replications was carried out to assess the effect of cultivar (Marfona and Agria), type of explants(leaf and internode), Kanamycin concentration (50 mg/l and 100 mg/l) and medium (A, B, C, D1, D2) on callogenesis. Explants were transformed with pBIN19 construct harboring <em>npt</em>II. Analysis of variance of callus percentage showed that D2 medium, leaf explant, Marfona cultivar with an antibiotic concentration of 50 mg/l was identified as 100%. The lowest percentage of callus formation was observed in medium C with internode explants. When zeatin was the only growth hormone regulator, a higher percentage of callogenesis was observed. Moreover, leaf explants exhibited superiority over internode and marfona cultivar over agria counterparts, respectively. Results of these experiments showed that callus tissues from internode explants responded better to shoot regeneration in comparison to leaf driven calli. In conclusion, results of this study suggest, marfona leaf explants in the pretense of zeatin can be used for callus induction.</div> باززایی, تراریزش, سیب زمینی, کالوس زایی, میانگره Callogenesis, Internodes, Potato, Regeneration, Transformation 39 46 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-90-3&slc_lang=fa&sid=1 Simin Moogooie سیمین موگویی mogooeie.simin@yahoo.com 100319475328460014690 100319475328460014690 No Lorestan University گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد Farhad Nazarian-Firouzabadi فرهاد نظریان Nazarian.f@lu.ac.ir 100319475328460014691 100319475328460014691 Yes Lorestan University گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد Ahmad ismaili احمد اسماعیلی ahmad_ismaili@yahoo.com 100319475328460014692 100319475328460014692 No Lorestan University گروه گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد mitra khademi میترا خادمی khademi.mitra@yahoo.com 100319475328460014693 100319475328460014693 No Lorestan University گروه گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد