fa ارزیابی پایداری عملکرد و سازگاری ژنوتیپ های جدید سیب زمینی با استفاده از روش GGE Biplot اصلاح نباتات General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><strong><span style="color:black;">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; در راستای دست&shy;یابی به امنیت غذایی بیشتر، گیاه سیب زمینی نقش زیادی را در زنجیره غذایی انسان&shy;ها ایفا نموده است و حصول حداکثر عملکرد این گیاه در کنار سایر مولفه &shy;های مطلوب، می&shy; تواند از طریق ارزیابی پایداری و سازگاری ژنوتیپ&shy; های متنوع در مناطق مختلف کشور، بدست آید. در این مطالعه با هدف ارزیابی پایداری و سازگاری ژنوتیپ&shy; های جدید سیب&shy; زمینی، تعداد 10 </span></strong><strong><span style="color:black;">ژنوتیپ</span></strong><strong><span style="color:black;"> جدید متوسط</span></strong> <strong><span style="color:black;">‌رس و زودرس به نام&shy; های آنابلا، تاروس، کررا، لیستا، ولومیا، کلومبا، کریسپ فور آل، اینوویتور، لئوناردو و سیلوانا به همراه یک ژنوتیپ متوسط رس رایج مورد کشت و کار در کشور به عنوان شاهد و به نام سانته در سه منطقه مختلف (مشهد، زنجان و همدان) در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در طی دو سال (1395 و 1396) در اراضی بخش خصوصی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج تجزیه واریانس داده &shy;های ژنوتیپ&shy; های </span></strong><strong><span style="color:black;">متوسط ‌رس و </span></strong><strong><span style="color:black;">زودرس در مکان&shy; های مختلف آزمایش نشان&shy; دهنده اختلاف معنی &shy;دار برای ژنوتیپ و ژنوتیپ در سال برای تمامی صفات مورد ارزیابی بود. همچنین اثر سال، مکان در سال و ژنوتیپ در مکان تنها برای صفات عملکرد کل غده، عملکرد قابل فروش، تعداد غده بذری در بوته و تعداد کل غده هر بوته تفاوت معنی</span></strong><strong><span style="color:black;">&shy;</span></strong><strong><span style="color:black;">داری را نشان دادند. </span></strong><strong><span style="color:black;">در</span></strong><strong><span style="color:black;"> بین</span></strong> <strong><span style="color:black;">ژنوتیپ&shy; های </span></strong><strong><span style="color:black;">متوسط رس و زودرس</span></strong><strong><span style="color:black;">،</span></strong> <strong><span style="color:black;">ژنوتیپ &shy;های لیستا، لئوناردو، سیلوانا، کلومبا و کررا با توجه به بالا بودن عملکرد (66/4 تا 03/5 کیلوگرم بر مترمربع) معرفی شدند اما به</span></strong><strong><span style="color:black;">&shy;</span></strong><strong><span style="color:black;">طور اختصاصی در مکان&shy; های ارزیابی شده، ژنوتیپ&shy; های کلومبا، لیستا و کررا با بیشترین عملکرد غده (به ترتیب با 03/5، 90/4 و 74/4 کیلوگرم در مترمربع)، برای منطقه زنجان و ژنوتیپ آنابلا با عملکرد غده 25/4 کیلوگرم در متر مربع برای مشهد و ژنوتیپ&shy; سانته با عملکرد غده 53/4 کیلوگرم در متر مربع برای همدان جزئ سازگارترین ژنوتیپ &shy;ها بودند.</span></strong> <strong><span style="color:black;">ژنوتیپ&shy; های </span></strong><strong><span style="color:black;">کریسپ فور آل، اینووتور و تاروس به‌طور خاص با هدف مصرف در بخش صنعت (چیپس و سیب &shy;زمینی سرخ کرده) با توجه به درصد بالای ماده خشک آنها (به ترتیب 88/23، 91/21 و 24/21 درصد)، پیشنهاد می&shy;گردد. </span></strong><br> &nbsp;</span><strong> </strong></div> <div style="text-align: justify;">In order to achieve greater food security, potato has played a major role in human food chains and achieving maximum yield along with other desirable components can be evaluated by stability and adaptation of diverse genotypes in different regions of our country. In this study, stability and adaptation of new genotypes of potato were evaluated that comprise 10 new early and medium maturity genotypes (Anabella, Taurus, Carrera, Liseta, Volumia, Colomba, crisps4all, Innovator, Leonardo and Sylvana) plus one control of medium maturity genotypes (Sante) and then they were planted in three different regions (Mashhad, Hamedan and Zanjan). All experiments were done in RCBD with three replications in two years (2016-2017). Moreover, they were planted in the fields of private section. Analysis of variance (ANOVA) results of early - medium maturity genotypes were investigated in different locations, genotype and genotype in year were significant for every single trait. The effects of year, location in year, and genotype in location were revealed by the results of combined analysis that only showed significant difference for traits of total tube yield, marketable tuber yield, and tuber seed number in plant. Among the medium and early maturity genotypes, the Liseta, Leonardo, Sylvana, Colomba and Carrera genotypes according to high tuber yield (4.66 to 5.03 kg.m^-2) are introduced but Colomba, Liseta, and Carrera genotypes (5.03, 4.90 and 4.74 kg.m^-2) with highest tuber yield and Anabella genotype with 4.25 kg.m^-2yield had highest adaptation for Zanjan and Mashhad regions respectively and also Sante genotype with 4.53 kg.m^-2yield for Hamedan. The Crisp4all, Innovator, and Taurus genotypes with the aim of consuming in the industrial sector (Chips and French fries) are introduced in particular with respect to high dry matter percentage (23.88, 21.91 and 21.24 % respectively).</div> اثرمتقابل ژنوتیپ در محیط, پایداری, ژنوتیپ, سازگاری, سیب زمینی Genotypes × environment interaction, Adaptation, Genotype, Stability, Potato 91 101 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-909-1&slc_lang=fa&sid=1 Farshid Hasani فرشید حسنی farshid.shz@gmail.com/farshid_hs2000@yahoo.com 100319475328460020904 100319475328460020904 Yes Seed and Plant Certification and Registration Institute Agricultural Research, education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران Cobra Moslemkhany کبری مسلم خانی moslemkhany@yahoo.com 100319475328460020905 100319475328460020905 No Seed and Plant Certification and Registration Institute Agricultural Research, education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران Zahra Tahernezhad زهرا طاهرنژاد z.tahernezhad@gmail.com 100319475328460020906 100319475328460020906 No Seed and Plant Certification and Registration Institute Agricultural Research, education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران Mohammadreza Jazayeri NooshAbadi محمدرضا جزائری نوش آبادی m.jazayeri@areeo.ac.ir 100319475328460020907 100319475328460020907 No Seed and Plant Certification and Registration Institute Agricultural Research, education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران