fa بررسی پایداری عملکرد دانه لاین های امیدبخش کلزای بهاره در مناطق گرم جنوب ایران اصلاح نباتات General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-size:11px;">ارزیابی سازگاری و پایداری تولید ارقام در شرایط مختلف محیطی در برنامه های اصلاحی گیاهان زراعی حایز اهمیت وی ه &shy;ای است. به&shy;منظور بررسی پایداری عملکرد دانه لاین&shy;های امیدبخش کلزای بهاره در مناطق گرم جنوب، 17 لاین امیدبخش بهاره کلزا به‌همراه رقم شاهد (<span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">RGS003</span></span>) در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار به &shy;مدت دو سال طی سال‌های زراعی 92-1390 در مناطق دزفول، زابل، برازجان، بهبهان با استفاده از روش تجزیه گرافیکی <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">GGE</span></span>&shy; بای&shy;پلات مورد مطالعه قرار گرفتند. نتایج حاصل نشان داد که بیشترین میانگین عملکرد دانه در زابل و کمترین آن در برازجان بود. نمای چندضلعی بای&shy;پلات نشان داد که ژنوتیپ<span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">G12</span></span> پایدارترین ژنوتیپ برای بهبهان و دزفول و ژنوتیپ <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">G14</span></span> پایدارترین ژنوتیپ برای برازجان و زابل بود. براساس مختصات محیط متوسط، ژنوتیپ <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">G12</span></span> پرمحصول&shy; ترین و پایدارترین ژنوتیپ در محیط متوسط مورد آزمایش بود. همچنین بر اساس بای&shy;پلات مقایسه کلیه ژنوتیپ&shy; ها با ژنوتیپ ایده&shy; آل، ژنوتیپ<span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">G12</span></span> به‌عنوان ژنوتیپ پایدار و دارای عملکرد بالا در میان تمام ژنوتیپ &shy;ها و محیط &shy;ها مشخص شد. براساس نمایش میانگین عملکرد و شاخص پایداری شوکلا و نیز میانگین عملکرد نسبت به حداکثر و یا شاخص برتری، ژنوتیپ&shy;های <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">G12</span></span>، <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">G14</span></span> و <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">G18</span></span> نسبت به سایر ژنوتیپ &shy;ها در تمامی مناطق اقلیم گرم جنوب برتر و پایدار بوده و قابل توصیه هستند.<br> &nbsp;</span></strong></div> Investigation of Compatibility and stability assessment of plant cultivars under various environments are of particular interests in crop breeding programs. In this study, stability of 17 spring oilseed rape promising lines was evaluated using GGE biplot analysis. The experiments were carried out in warm southern regions (four locations) of Iran in a randomized complete block design with three replications and in two growing seasons.&nbsp; The results of GGE biplot analysis indicated G12 is the most stable genotype in two locations where the G14 is stable in other two locations. However, according to average tester coordinate criteria G12 is the most stable genotype across average test environment representing the highest yielding genotype among all investigated genotypes and environments. Based on the mean yield and Shukla Stability Index, as well as Superiority Index, G12, G14 and G18 genotypes are recommended for all warm regions of the country.<br> &nbsp; GGE‌بای‌پلات, ژنوتیپ ایده‌آل, سازگاری, شاخص پایداری شوکلا Adaptability, GGE biplot, Ideal genotype, Shukla’s stability index 42 54 http://jcb.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-850-1&slc_lang=fa&sid=1 Hassan Amiri Oghan حسن امیری اوغان amirioghan2014@gmail.com 100319475328460011881 100319475328460011881 Yes Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO) بخش تحقیقات دانه‌های روغنی، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران Hossein Zeinalzadeh-Tabrizi حسین زینل زاده تبریزی hosseinzt@gmail.com 100319475328460011882 100319475328460011882 No Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO) بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اردبیل (مغان)، ایران Hamid Reza Fanaei حمیدرضا فنایی fanay52@yahoo.com 100319475328460011883 100319475328460011883 No Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO) بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی سیستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زابل، ایران Narjes Khatoon Kazerani نرجس خاتون کازرانی dmnkaze@gmail.com 100319475328460011884 100319475328460011884 No Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO) بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان بوشهر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، برازجان، ایران Gholamreza Ghodrati غلامرضا قدرتی grgh2005@yahoo.com 100319475328460011885 100319475328460011885 No Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO) بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، دزفول، ایران Amirkhosro Danaie امیر خسرو دانایی amirkhosrodanaie@gmail.com 100319475328460011886 100319475328460011886 No Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO) بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بهبهان، ایران Mohammad Bagher Valipuor محمد باقر ولی پور m.b.valipuor@gmail.com 100319475328460011887 100319475328460011887 No Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO) بخش تحقیقات دانه‌های روغنی، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران